Tutmonda Esperantista Ĵurnalista Asocio
teja
teja
teja
teja
teja
temp-thumb
temp-thumb
temp-thumb
temp-thumb
temp-thumb

Tutmonda Esperantista Ĵurnalista Asocio, sigle TEĴA, estas libervola krea unuiĝo de profesiaj kaj amatoraj ĵurnalistoj, uzantoj kaj diskonigantoj de la internacia lingvo Esperanto.
Ĝi estas fondita en 1946, reorganizita eĉ 5-foje - en 1956, 1992, 2005, 2006 kaj 2008. Ekde sia fondiĝo TEĴA funkcias en kunlaboraj rilatoj kun la ĉefa esperantista organizaĵo Universala Esperanto-Asocio (UEA). Kiel jurpersona organizaĵo TEĴA estas registrita 18.12.2008 en Litovio. Nun la asocion gvidas 7-persona Estraro, elektita en 2011: Aŭdrys Antanaitis (prezidanto, Litovio), Vytautas Šilas (Litovio), Dmitrij Ŝevĉenko (Rusio), Stano Marček (Slovakio), Alfred Schubert (Germanio), Dieter Rooke (Svislando), Bengt Norlöf (Svedio). TEĴA havas mebrojn en 39 landoj de 5 kontinentoj.

El historio de TEĴA

La asocion TEĴA la 19-an de novembro 1946 fondis nordiaj ĵurnalistoj, la svedo Einar Adamson, la finno Niilo Kavenius kaj la dano R. Gunnar Nielsen. La sidejo fariĝis Svedio kaj ankaŭ la unua estraro estis skandinava.
Laŭ la tiama deklaro, la celo de la asocio estis servi al ĵurnalistoj profesiaj kaj amatoraj. Ĝi volis kunigi ĉiujn ĵurnalistojn, kiuj scipovas Esperanton, por komuna kunlaboro kaj kunhelpo rilate al korespondado, interŝanĝo de artikoloj, enketoj kaj informoj pri diversaj demandoj. Per uzado de Esperanto inter ĵurnalistoj ĝi volis pruvi, ke la lingvo devas servi al praktikaj celoj. En ĝi laŭ la regularo rajtis membri ĉiuj ĵurnalistoj, raportantantoj, publicistoj esperantistoj, sendepende de siaj nacieco, raso, politikaj kaj religiaj konvinkoj kaj tendencoj.
Kiam en 1953 mortis Einar Adamson, la vera motoro de la organizo, TEĴA spertis periodon de stagnado. En 1956 ĝi reorganiziĝis kaj la iniciaton transprenis bulgara sekcio. Poste dum jardekoj la asocio estis grandparte sub la gvidado de bulgaraj esperantistoj. Multjara prezidanto estis la norvego Olav Thormodsen, vicprezidanto estis Ivan Keremidĉiev-Esperov. En 1958 komencis aperadi 4 numeroj jare la organo de TEĴA Internacia Ĵurnalisto. Ĉe la jaro 1970 la asocio havis pli ol 300 membrojn. La membraro konsistis el du kategorioj: A-membroj, t.e. profesiaj ĵurnalistoj, kaj B-membroj, t.e. laŭokazaj kunlaborantoj de gazetaro kaj radio kaj redaktoroj de Esperantaj gazetoj. La politikaj ŝanĝoj en la orienteŭropaj landoj ŝanĝis ankaŭ la cirkonstancojn por TEĴA, kaj en 1988 la revuo Internacia Ĵurnalisto ĉesis aperadi.
En 1992 sub prezido de germana kroato Stefan Maul la asocio estis refondita kaj aktivis dum pluraj jaroj; reaperis Internacia Ĵurnalisto, koresponda trejnkurso por ĵurnalistoj sub gvido de Paul Gubbins estis bone akceptita. En 1993 TEĴA havis 154 membrojn, kaj eĉ fondis Premion Privat por “agnoski meritojn pri objektiva, sendependa kaj honesta ĵurnalisma agado”. (Ĝin samjare ricevis la Sarajeva ĵurnalisto Zlatko Dizdarevič.) Sed baldaŭ TEĴA stagnis, eĉ regresis, la fakrevuo ne plu povis aperi pro manko de mono; el 130 membroj fine restis nur kvardeko, tiel la estraro proponis malfondon de “evidente superflua asocio”. La asocio ĉesis ekzisti la 31-an de decembro 2003. Tamen poste Yamasaki Seikô el Japanio iniciatis alvokon por restarigo de la asocio. Al lia iniciato tuj aliĝis István Ertl (eksredaktoro de la revuo Esperanto) kaj Jukka Pietiläinen (esploristo pri ĵurnalismo). Subskribis la alvokon ankaŭ la redaktoro de Libera Folio, Kalle Kniivilä.
Dum la 90-a Universala Kongreso de Esperanto en Vilno (Litovio), en julio 2005, la asocio estis formale reaktivigita. La kunvenon de TEĴA partoprenis ĉ. 30 Esperanto-ĵurnalistoj. El ili ĉirkaŭ triono iam estis membroj de TEĴA. Yamasaki Seikô (Japanio), István Ertl (Hingario) kaj Jukka Pietiläinen (Finnlando) estis elektitaj kunordigantoj ĝis la UK en Florenco. En Florenco okazis nova kunsido, en kiu estis elektita kvinpersona provizora estraro: hungaro István Ertl, svedo Kalle Kniivilä, slovako Stano Marček, finno Jukka Pietiläinen kaj sviso Dieter Rooke.
Dum la unua Tutmonda Kongreso de Esperantistoj-Ĵurnalistoj en Vilno en majo 2008 okazis renovigo de la estraro de TEĴA kaj la unuaj paŝoj al serioza reaktivigo de la asocio. Kiel prezidanto de la asocio estis elektita la konata litova ĵurnalisto Audrys Antanaitis. La estraron krome eniris Vytautas Šilas (ĝenerala sekretario, Litovio), Aleksandr Korĵenkov (vicprezidanto, Ruslando) kaj Mariana Evlogieva (Bulgario). El la malnova estraro restis Kalle Kniivilä kaj Dieter Rooke. La konsisto de la estraro kun Gabriela Kosiarska (Pollando) estis konfirmita samjare dum la 93-a Universala Kongreso de Esperanto en Roterdamo.

Fotoj pri TEĴA

Esperantistoj en rusia universitato
TEĴA-kunveno en Irlando
TEĴA-kunveno en Irlando
TEĴA-kunveno en Irlando
TEĴA-kunveno en Irlando
TEĴA-kunveno en Irlando
TEĴA-kunveno en Irlando
TEĴA-kunveno en Irlando
TEĴA-kunveno en Irlando

Aktualaj novaĵoj

Membra ensaluto

HAVU MEMBROKARTON

Karaj membroj de TEĴA,
mi jam sendis mesaĝon por kontroli la validecon de la retadresoj. Mi dankas al ĉiuj, kiuj respondis - aú ne respondis, ĉar la retadreso validas.
Nun sekvas alia grava parto de la aktualigo de la datumbazo. Bonvolu legi la alvokon de nia Ĝenerala Sekretario Vytautas Šilas (je la fino) kaj poste respondi al la sube skribitaj demandoj. Mi jam metis respondojn eblajn. Bonvolu forigi la nevalidajn respondojn kaj resendi tiun leteron al mi, Alfred Schubert, prezidanto de TEĴA.
Koran dankon pro via respondo.
Alfred Schubert
prezidanto de TEĴA

Forpasis Yamasaki Seikô

Forpasis Yamasaki Seikô, iama sekretario de Tutmonda Esperantista Ĵurnalista Asocio

Yamasaki Seikô (naskiĝis la 21-an de novembro 1929, mortis la 10-an de oktobro 2017) estis universitata docento pri internacia komerco kaj angla lingvo, li laboris en la internacia komerco (1952-86) kaj poste pri trejnado de oficistoj en komerco. Direktoro (estrarano) de Japana E-Instituto, komitatano de UEA, membro de ties lingvopolitika komisiono. Akademiano, direktoro de la Akademia komisiono pri landaj lingvoinstitutoj. Estrarano de Internacia Komerca kaj Ekonomia Fakgrupo kaj de Internacia Scienca Asocio Esperantista, sekretario de Tutmonda Esperantista Ĵurnalista Asocio. Fakdelegito pri ekonomio. Li aŭtoris la komparan studon La artikolo, Etimologia vortaro pragmata de Esperanto kaj la popularan kurson Enkonduko en la japanan. Li ankaŭ kontribuis al kolektivaj verkoj, inter kiuj Sindikata terminaro. Li ofte artikolis pri lingvaj kaj ekonomikaj temoj kaj prelegis en UK kaj aliaj E-aranĝoj.

La Komitato de UEA elektis lin kiel honoran membron en 1999.

(fonto: komuniko 709 de UEA, la 16an de oktobro 2017)

Claude Nourmont: Nova dumviva membro de TEĴA

Claude Nourmont

Claude NOURMONT naskiĝis en Rouen (Francio). Studis filozofion kaj psikologion en la universitato de Aix-en-Provence, magistriĝis pri filozofio, poste studis arthistorion en Parizo. Instruis filozofion. Poste zorgis pri licea biblioteko en Thionville ĝis emeritiĝo. Ekde 1976 loĝas en Luksemburgio.

Novjara mesaĝo de prezidanto

Estimataj kolegoj,
unu el la plej oftaj demandoj, kiujn mi aŭdis rilate al TEĴA dum la jaro 2016 estis: „Kion faras TEĴA por Esperanto kaj la Esperanto-movado?“ Jen mia respondo: „La plej grandan kaj plej gravan parton de la laboro ne faras la asocio, sed niaj membroj.“ Ĉiuj membroj havas la eblecon verki artikolojn en Esperanto por la movadaj gezetoj kaj retinformiloj, kaj en multaj naciaj lingvoj por informi pri Esperanto.
Ekzemple: Mi dum tiu jaro verkis tri tutpaĝajn gazetartikolojn en la germana lingvo pri diversaj temoj, en kiuj estis menciita la Internacia Lingvo Esperanto. Krome mi kontribuis al artikolo pri Esperanto en Munkeno kaj mem estis la temo de gazetartikolo, kiun verkis kolegino. Temis pri „Mondcivitano, kiu parolas Esperanton“. Unu de la artikoloj kaptis la atenton de ĵurnalistino de la Bavara Radio. Ŝi faris unuhoran intervjuon kun Esperanto-parolanto, en kiu li ankaŭ menciis Esperanton.
Tion mi ne faris kiel prezidanto de TEĴA, estis parto de mia ĉiutaga laboro kiel ĵurnalisto. Kaj la aliaj membroj de TEĴA certe ankaŭ multe verkis.
Kiel prezidanto mi organizis - kun multe da helpo de la aliaj estraranoj - la membrokunvenon de la asocio en Nitra. Krome mi faris seminarion pri ĵurnalista fotoado dum Luminesk‘ en Nideggen kaj informprelegon pri TEĴA dum la Germana Esperanto-Kongreso en Munkeno.
Ankaŭ la aliaj membroj de la estaro multe aktivas. Aparte menciinda estas Dmitrij Ŝevĉenko, kiu faras la retpaĝon, kaj la afergvidanto Vytautas Šilas, kiu faras interalie la membrokartojn.
Mi ankoraŭ ne sukcesis krei reton, kiu faciligas la kunlaboron inter la membroj de TEĴA. Problemo estas ĉefe la kvanto de eblaj membroj. Ĝis nur nur kvin membroj de TEĴA informis min, ke ili volas esti membro de kunlabora reto. Pro tio mi ŝovis tiun taskon al 2017.
Mi multe dankas al la membroj de TEĴA kaj deziras al ili kaj al iliaj familioj bonan novan jaron 2017.

Alfred Schubert
prezidanto de TEĴA

PROPONO EL XX JARCENTO EFEKTIVIĜAS

La fakorgano de TEĴA „Internacia Ĵurnalisto” de la jaro 1973 (Nr 3-4, pĝ. 3) prezentis jenan proponon de Melburna kolego s-ro H. Koppel:


“Mi proponas, ke TEĴA havu belaspektan ĵurnalistan Legitimilon (membrokarton) por siaj membroj en lingvoj esperanta, angla, franca. Se orient-eŭropaj membroj eble insistus pri la rusa lingvo, bone, ni aldonu, sed tiam nur se oni aldonus la tekston en germana lingvo. Mi pensas, ke tia legitimilo donus al ni “profesian rangon” kaj mi povus imagi, ke nur pro tio tiu bele presita legitimilo povus varbi novajn membrojn”.


Membroj de TEĴA ekde la jaro 2009 ekhavis plastajn membrokartojn kun titoligo de TEĴA en ses oficialaj lingvoj de UNESKO: la angla, franca, hispana, rusa, araba, ĉina (vidu la dorsflankon de la legitimilo). La membrokartojn posedas 82 membroj de TEĴA – vere, validas nur tiuj kartoj, kies posedantoj estas pagintaj membrokotizon (nur 15 eŭroj por trijara agoperiodo). Pri tio atestas speciala holografia glumarko (atentu ĝin).


Ĉiuj membroj de TEĴA, kiuj deziras ekposedi aŭ validigi la havatajn membrokartojn devas por tio kontakti kun mi, sendi al mi sian portretan foton (ne malpli ol 0,3 Mb ampleksan) kaj sciigi pri pago de la membrokotizo. Speciale mi atentigas tiujn dumvivajn membrojn, kiuj ankorau ne posedas la kartojn – sendu al mi viajn fotojn! Mia e-adreso estas: vilnastelo@yahoo.lt


Vytautas Šilas, Ĝenerala sekretario de TEĴA, Vilno, Litovio

Forpasis Paul Gubbins

La 6-an de aŭgusto 2016, neatendite dum li dormis, forpasis Paul Gubbins en la aĝo de 66 jaroj. Li estis talentoriĉa verkisto, ĉefredaktoro de Monato, membro de la Akademio de Esperanto, kaj prezidinto de la Esperanto-Asocio de Britio.
Legu nekrologon en Libera folio

ESPERANTISTO KAJ PATRIOTO ANTANAITIS

ESPERANTISTO KAJ PATRIOTO ANTANAITIS
La 31an de marto 2016, dum la tradicia E-kunveno en Vilna Ĵurnalista hejmo dudeko da vilnaj esperantistoj gratulis vicprezidanton de TEĴA, prezidanton de E-fako en Litova Ĵurnalista Asocio kaj vicprezidanton de LEA, redaktoron de litova reteja portalo Alkas.lt samideanon Audrys ANTANAITIS pro lia honorigo per la medalo „Servu al Litovio“.
La 30an de marto en la fama Miltinis-noma drama teatro de urbo Panevėžys okazis la honoriga ceremonio de  nomumitoj por la medalo “Servu al Litovio”. La ceremonion plenumis prezidantino de Litova Sejmo (parlamento) Loreta Graužinienė kaj urbestro de Panevėžys Rytis Račkauskas. Inter nomumitoj estis ankaŭ aliaj konataj personuloj - komponisto Giedrius Kuprevičius, ĵurnalisto Mykolas Drunga, muzikologo Edmundas Gedgaudas, pastro Algirdas Dauknys.
La honorigoj per la memormedalo “Servu al Litovio” okazas “Pro socia agado por bono de la ŝtato, disvastigo de civitismo kaj demokratio”, ankaŭ “Pro socie aktualaj publikaĵoj stimulantaj naciulecon (nacian memkonscion, nacian patriotismon – ne miksu kun naziismo!). La ŝtata honorigo de A. Antanaitis estas pruvo, ke bona esperantisto povas (kaj devas!) esti ankaŭ bona patrioto de sia lando. Ni do rememoru la faman Londonan paroladon de Lazaro Zamenhof pri patriotismo en la jaro 1907, lian instigon „komunikiĝadi kun homoj de ĉiuj lingvoj kaj religioj sur principoj de reciproka frateco, egaleco kaj justeco“ kaj lian konstaton, ke „la vera patriotismo estas parto de granda tutmonda amo“.

Surfote de-live: Dainius Radzevičius (prezidanto de Litova Ĵurnalista Asocio), Loreta Graužinienė (prezidanto de Litova Parlamento) kaj la honorigito Audrys Antanaitis. La foto de A. Sartanavičius

Vytautas Šilas

NIA NOVA PREZIDANTO

Nova prezidanto el Germanio
La membrokunveno de TEĴA okazinta dum la 100a UK en la franca urbo Lillo elektis novan prezidanton de la asocio. Tiu fariĝis germana libera ĵurnalisto, la dumviva membro de TEĴA Alfred SCHUBERT el Weilheim. A. Schubert naskiĝis en 1958 en Hausham/Supra Bavario. De 1977 ĝis 1983 li studis la francan, anglan kaj hispanan lingvojn en la "Ludwig-Maximilians-Universität" en Munkeno. Dum tiu tempo li lernis ankaŭ Esperanton. Ekde 1983 A. Schubert laboras en sia propra entrepreno "Linguistisches Bureau", kiu faras tradukojn kaj prilingvajn servojn, interalie verkadon kaj redaktadon de tekstoj kaj prilaboradon de lingvaj datumoj por publikigo. A. Schubert estis longjara redaktoro de la membrorevuo “Esperanto aktuell” de Germana Esperanto-Asocio, ofte prelegas pri ĵurnalismo ĝenerale kaj Esperanto-gazetaro speciale. Li aktivas en la "Unu-Mondo"-movado.

DUMVIVA MEMBRO – AǓSTRO EL GERMANIO

DUMVIVA MEMBRO EL Germanio
Bernhard Schwaiger estas gimnazia instruisto magistriĝinta en 1995 pri la lingvoj latina, franca kaj helena. Estante aŭstro li oficas en Germanio, en Evangelia lernejo de Erfurt. Ekde januaro 2012 li gvidas la radioelsendojn en la lingvo Esperanto de la libera civitana radistacio Radio FREI. Ekde julio 2015 li respondecas ankaŭ pri la latinlingvaj elsendoj. En 2014 li ĉeforganizis la 91-an Germanan Esperanto-Kongreson en Erfurt. B. Schwaiger estas aktiva membro de IKUE kaj delegito de UEA en Erfurt. Lia edzino Corinna estas esperantistino.

Niaj ĵurnalistoj kunsidis

DUMVIVA MEMBRO EL LITOVIOPli ol trideko da ĵurnalistoj, redaktoroj kaj interesiĝantoj pri TEĴA aŭskultis la agadraporton de la eliranta prezidanto Audrys Antanaitis, kiu oficis 6 jarojn. Dum la pridiskuto leviĝis proponoj pri seminarioj pri ĵurnalismo kaj diversaj aspektoj de artikolverkado, i.a. kadre de la UKoj. Aktuala estas ellaborado de konsilaro por artikol-verkantoj.
Tion kaj multon alian alfrontos la nova estraro sub la prezidanto Alfred Schubert el Germanio, fakulo
pri ĵurnalistiko, funkciado de la gazetaro nacilingva kaj Esperanta. Lin asistos la vic-prezidanto Audrys Antanaitis, radioĵurnalisto el Litovio. En la nova estraro krome membras Vytautas Šilas (LT), Dmitrij Ŝevĉenko (RU), Dieter Rooke (CH), Margarita Želve (LV) kaj Abdurachman Junusov (RU). La estraro de TEĴA alvokas redaktorojn, ĵurnalistojn, artikolantojn kaj aliajn interesiĝantojn (re)membriĝi en TEĴA. Cetere, la membroj de TEĴA ĝuis en Lillo sian rajton je senpaga vizitado de la ŝtataj muzeoj.
Halina Gorecka, KN 1684
Belfrido n-ro 5




Ankaŭ necesas rimarki:
La kunvenon ĉeestis ne ĉiuj membroj, kiuj venis al Universala Kongreso, eble pro ne tre facila trovo de la kunvenejo, dumkongrese aliĝis kaj partoprenis la membrokunvenon 4 novaj membroj (po unu el Brazilio, Tajvano, Svedio kaj Svisio). 11 niaj membroj uzis la okazon pagi la trijaran membrokotizon. La nova Estraro la 31-an de julio aranĝis la unuan kunsidon. Ĉeestis ĉiuj krom krom D.Rooke. Estis traktitaj demandoj pri revizio de la membraro, funkciado de la retinformilo www.tejha.org, la plej proksimaj taskoj.
La redakcio

Teknika subteno, redaktado, administrado: Dmitrij Ŝevĉenko kaj Anna Striganova

© 2008-2012 TEĴA